Je eerste keer stoken: een kamado inbranden zonder schade

Keramiek is poreus en houdt vocht vast — uit de productie, uit de opslag en uit de regen op het transport. Verwarm je dat vocht te snel, dan zet het uit tot stoom binnen in de wand, en stoom die niet weg kan duwt het glazuur van binnenuit omhoog.

Het gevolg zijn fijne craquelélijntjes in het glazuur. Meestal is dat cosmetisch en gaat de kamado gewoon door, maar het is onomkeerbaar en het is precies wat een rustige eerste stook voorkomt.

Diezelfde regel geldt trouwens ook later: een kamado die een winter buiten heeft gestaan, vraagt in het voorjaar opnieuw om een langzame start. Niet nog eens volledig inbranden, maar wel het eerste half uur niet vol open.

De vilten of glasvezel pakking tussen de twee helften zit met hittebestendige lijm vast, en die lijm is bij een nieuwe kamado nog niet uitgehard. Hij hardt uit door warmte, maar alleen als die warmte geleidelijk komt.

Gooi je de eerste stook meteen boven de tweehonderdvijftig graden, dan verbrandt de lijm voordat hij gehecht heeft. De pakking komt dan ergens de komende maanden los, meestal aan de voorkant, en daarna sluit je kamado niet meer luchtdicht — wat betekent dat je hem niet meer op lage temperaturen kunt houden.

Dit is de meest gemelde en meest vermijdbare storing bij nieuwe kamado’s, en het kost precies één rustige middag om hem voor te zijn.

Loop de montage één keer na voordat er vuur in gaat. Zit de bandenset gelijkmatig vast, staat het deksel recht op de onderkant, en sluit hij rondom aan zonder een zichtbare kier? Een deksel dat scheef staat, krijgt bij het uitharden van de lijm zijn vorm mee.

Controleer of het vuurkorfje, de vuurring en het rooster goed liggen en nergens klemmen. Keramiek zet uit bij warmte, en een onderdeel dat koud al strak zit, staat warm onder spanning.

Zorg dat de kamado op zijn definitieve, vlakke plek staat en verplaats hem niet als hij warm is. Warm keramiek en een zet over een drempel gaan slecht samen.

Vul de korf voor ongeveer een derde met houtskool — niet meer, want je wilt de temperatuur makkelijk laag kunnen houden. Steek aan met één aanmaakblokje op één punt en laat het deksel open tot de kool goed pakt.

Sluit het deksel en zet de onderschuif een centimeter open en de bovenklep op een kier. Laat hem in een half uur naar honderd graden klimmen en houd hem daarna anderhalf uur tussen de honderd en honderdvijftig.

Schiet hij per ongeluk door? Sluit de onderschuif verder en wacht — niet het deksel openen om af te koelen, want dan krijgt hij juist zuurstof en gaat hij harder branden.

Laat hem na afloop gesloten uit zichzelf afkoelen. Ook dat afkoelen hoort geleidelijk te gaan.

De tweede stook mag naar tweehonderd tot tweehonderddertig graden, weer voor een uur of twee. Dit is een prima moment om er meteen iets op te leggen dat vet afgeeft — kippendijen of buikspek — want dat vet slaat neer in het keramiek en vormt de beschermlaag waar kamado’s hun geur en hun lange leven aan danken.

Vanaf de derde stook mag je hoog: pizza op driehonderd graden en meer. Bouw ook dan op in plaats van in één keer alle kleppen open te gooien, en open het deksel bij hoge temperaturen altijd in twee stappen, anders krijg je een steekvlam.

Schoonmaken hoeft na het inbranden niet. Het roet aan de binnenkant is geen vuil maar precies wat je wilde.

Geen waterbak of koude vloeistof direct op heet keramiek, en geen koude keramische plaat in een al hete kamado. Temperatuurverschillen zijn wat keramiek breekt, niet temperatuur op zich.

Niet stoken met het deksel dicht en alle kleppen dicht tegelijk: een smorend vuur dat plots zuurstof krijgt geeft een terugslag. Dat is een risico voor jou, niet voor de kamado.

En laat hem niet vol water lopen. Een hoes of een dicht deksel houdt regen eruit, en keramiek dat nat wordt opgestookt is precies het scenario van de eerste paragraaf.